Seid Halilović
Obrazovanje
Seid Halilović (Prijepolje, 1980), član je Saveta osnivača Centra za religijske nauke Kom u Beogradu. Diplomirao je, magistrirao (tema: Mula Sadra Širazi i personalno jedinstvo egzistencije) i doktorirao (tema: Hijerarhija univerzuma kod Ibn Arabija i Jakoba Bemea) na Međunarodnom univerzitetu al Mustafa u iranskom gradu Komu.
U toku boravka u Komu, u periodu od 1993. do kraja 2011, učestvovao je na dugogodišnjim tradicionalnim seminarima arapske morfologije, sintakse i retorike, islamske jurisprudencije i metodologije jurisprudencije, kao i islamske filozofije i teorijskog sufizma.
Bio je član akademskog veća Međunarodnog univerziteta al Mustafa i prodekan na Fakultetu za studije o religijama i islamskim pravcima tog univerziteta do kraja 2011.
Član je uredništva naučnog časopisa za religijske nauke Kom.
Izabran je za člana Odbora za orijentalne studije Matice srpske na 20. sednici Upravnog odbora Matice srpske, novembra 2023. godine.
Objavio je mnogobrojne naučne radove iz oblasti islamske filozofije, teorijskog sufizma i savremene muslimanske misli u domaćim i međunarodnim časopisima.
Važnije knjige: Tokovi islamske misli u XX veku (Beograd, 2021), Sveto i savremeno: ogledi o političkoj filozofiji i reformističkoj misli u islamu (Beograd, 2016), Kratka istorija islamske filozofije (koautor, Beograd, 2015, drugo izdanje), Nauka i filozofija (prevod s persijskog jezika, autor Hamid Parsanija, Beograd, 2012).
Sadašnja pozicija
Centar za religijske nauke „Kom“ u Beogradu, član Saveta osnivača
Oblasti naučnog interesovanja
Islamska filozofija; savremeno muslimansko mišljenje; teorijski sufizam
Objavljeni naučni radovi
- 2024, „Islamic Philosophy and Modern Social Science: The Need to Re-examine the Methods of Forming Social Theories in the Sphere of Religious Culture”, Philosophy and Society 35 (3): 485–500.
- 2023, „Teorijski sufizam i šerijatski propisi”, Kom: časopis za religijske nauke 12 (1): 67–86.
- 2022, „Šta je teorijski sufizam – odnos teorijskog i praktičnog sufizma”, Kom: časopis za religijske nauke 11 (2): 55–78.
- 2022, „Teorijski sufizam – periodizacija istorije discipline”, Kom: časopis za religijske nauke 11 (1): 51–71.
- 2020, „Klasifikacija savremenih saznajnih tokova u islamskom svetu s posebnim kritičkim osvrtom na neomutazilizam”, Kom: časopis za religijske nauke 9 (2): 1–38.
- 2019, „Škola u Komu i kritika religijskog pluralizma s posebnim osvrtom na filozofsku analizu ajatolaha Dževadija Amolija”, Kom: časopis za religijske nauke 8 (1): 1–43.
- 2018, „Ali Abdurazik i teorija odvojenosti islama i politike: kritičko vrednovanje“, Kom: časopis za religijske nauke 7 (1): 1–31.
- 2017, „Kritika Fazlurahmanovih osnova rekonstrukcije religijskog mišljenja u islamu“, Kom: časopis za religijske nauke 6 (3): 67–95.
- 2017, „Nasr Hamid Abu Zejd i temelji njegove hermeneutike: kritičko preispitivanje stava da je Kuran proizvod kulture“, Kom: časopis za religijske nauke 6 (1): 33–53.
- 2016, „Ismail Faruki i islamizacija znanja: kritički osvrt“, Kom: časopis za religijske nauke 5 (3): 67–94.
- 2016, „O stupnjevima razuma u islamu u odgovoru na Arkunovu kritiku islamskog razuma“, Kom: časopis za religijske nauke 5 (2): 99–124.
- 2016, „Idžtihad i islam u duhu vremena kod Muhameda Ikbala i Alija Šarijatija“, Kom: časopis za religijske nauke 5 (1): 57–84.
- 2015, „Nacionalizam i religija u svetlu filozofske baštine islama“, Kom: časopis za religijske nauke 4 (2): 91–109.
- 2015, „Istorija Kur’ana – istoricizam u tumačenju Kur’ana“, Kom: časopis za religijske nauke 4 (1): 99–118.
- 2014, „Gnostička hermeneutika u islamu s posebnim osvrtom na transcendentnu filozofiju Mula Sadre Širazija“, Kom: časopis za religijske nauke 3 (2): 1–20.
- 2014, „Najkraći argument za postojanje Boga u islamskoj filozofiji“, Kom: časopis za religijske nauke 3 (1): 21–39.
- 2013, „Stupnjevi samootuđenja Srbije u savremenim međunarodnim odnosima“, u Marko Nikolić i Dragoljub Todić, Strateški pravci razvoja i utvrđivanja položaja Srbije u savremenim međunarodnim odnosima, Beograd, Institut za međunarodnu politiku i privredu, 347–354.
- 2013, „Filozofske osnove političke jurisprudencije u islamu“, Politička revija 37 (3): 129–148.
- 2013, „Religija i identitet u političkoj filozofiji islama“, u Zoran Milošević i Živojin Đurić, Nacionalni identitet i religija, Beograd, Institut za političke nauke, 319–330.
- 2013, „Politika i etika od tradicije do moderniteta s osvrtom na Farabijevu političku filozofiju“, Kom: časopis za religijske nauke 2 (2): 81–96.
- 2013, „Husein Đozo i reformističko tumačenje islama“, Kom: časopis za religijske nauke 2 (1): 77–96.
- 2012, „Tradicionalni pokreti u savremenom arapskom svetu“, Kom: časopis za religijske nauke 1 (1): 97–111.
- 2012, „Savremeno mišljenje naših muslimana između samosvesti i otuđenja“, Mileševski zapisi 9: 391–409.
- 2012, „Spoznajni principi religije i regionalni razvoj s osvrtom na islamsku filozofsku tradiciju“, u Religija i ekonomija, Beograd, Hrišćanski kulturni centar, 207–227.
- 2009, „Versko obrazovanje kod naših muslimana između tradicije i moderniteta“, Mileševski zapisi 8: 275–303.
Objavljeni ostali tekstovi
- Škola Ibn Arabija (prevod), u drugom izdanju knjige „Sufizam“ prof. dr Darka Tanaskovića, Hrišćanska misao, 2011.
- Uloga sufizma u produbljenju ljubavi prema ehlul-bejtu i utemeljenju privrženosti šerijatu među muslimanima Bosne, Naučni časopis „Nejestan“, Fakultet Imam Homeini u Komu, br. 1, 2010.
- Božje doktrine nisu naše isključivo bogatstvo (intervju na persijskom), Časopis Pažuhe, br. 43, 2010.
- Bogatstvo kulturoloških razlika (intervju), Danas, br. 4344, 2009.
- Ramazansko uspinjanje, Polimlje, br. 2365, 2009.
- Položaj i značaj sufizma kod muslimana Balkana (na persijskom), Časopis Balkan dar ajene-je farhang, br. 2, 2009.
- Bajramsko prosvetljenje, Polimlje, br. 2369, 2009.
- Saživljenost nauke i metafizičke punine, Nur, br. 55/56, 2009.
- Religijska civilizacija i sekularna civilizacija (na persijskom), Časopis Tamaddon-e eslami Fakulteta Bentolhoda u Komu, 2008.
- Poslerenesansno otuđenje od institucije svetog, Nur, br. 52, 2007.
- Obuhvatnost kur’anske poruke (intervju), Bošnjačka riječ, 2007.
- Srpsko pravoslavlje (prevod na persijski s objašnjenjima), Časopis Balkan dar ajene-je farhang, br. 1, 2006.
- Osvrt na savremenu istoriju islama na Balkanu (na persijskom), Časopis Balkan dar ajene-je farhang, br. 1, 2006.
- Povodom smrti Alame Aštijanija, Znakovi vremena, Sarajevo, 2005.
- Periodi persijske književnosti (prevod), Nur, br. 45, 2005.
- Intelektualni značaj dijaloga Srbije i Irana, Nur, br. 39, 2003.
- Prikaz rada „Muslimansko društvo na Balkanu i željeni prosperitet“ (na persijskom), Zbornik sažetaka radova Regionalne konferencije o društvenom mišljenju i sociologiji na savremenom Bliskom istoku
- Život na Istoku (intervju), Moj svet, Prijepolje, 2002.
- Znanje kao zastor (prevod), Nur, br. 32, 2002.
- Mirakula (prevod), Nur, br. 36, 2002.
- Verski identitet islamske filozofije (prevod), Nur, br. 33, 2002.
- Mudrost sa Istoka (intervju), Nur, br. 31, 2001.
- Religijska nauka kod balkanskih muslimana (na persijskom), Naučni časopis regionalnih studija al-Mustafa univerziteta u Komu
Objavljene knjige
- Halilović, S. (2021), Tokovi islamske misli u XX veku, Beograd, Centar za religijske nauke Kom.
- Halilović, S. (2016), Sveto i savremeno: ogledi o političkoj filozofiji i reformističkoj misli u islamu, Beograd, Centar za religijske nauke Kom.
- Halilović T, Halilović S. i Halilović M. (2015), Kratka istorija islamske filozofije, drugo izdanje, Beograd, Centar za religijske nauke Kom.
- Halilović T, Halilović S. i Halilović M. (2014), Kratka istorija islamske filozofije, prvo izdanje, Beograd, Centar za religijske nauke Kom.
- Parsanija, Hamid (2012), Nauka i filozofija, preveo s persijskog Seid Halilović, Beograd, Centar za religijske nauke Kom.
- Analiza intelektualnih tokova balkanskih muslimana (skripta na persijskom), Visoki institut za islamsku filozofiju, Kom, 2011.
- Civilizacija i modernizacija kod savremenih arapskih mislilaca (na persijskom, u saradnji s grupom istraživača), Institut za islamske nauke i kulture, Kom, 2011.
- Odnosi savremenog Irana i muslimana na Balkanu (na persijskom), Naučni institut za kulturu, umetnost i odnose Ministarstva kulture, Tehran, 2010.
- Bitak i pad. Antropologija u islamu, Hamid Parsanija (prevod i prolegomena), Beograd, Metafizika, 2007.
- Istorija persijske književnosti, dr Ahmed Tamimdari (prevod s pogovorom), Beograd, Društvo srpsko-iranskog prijateljstva, 2004.
- Ep o Huseinu, odsjaj istinske čovečnosti (prevod), Jedinstvo, BiH, 1998.
Predmeti na kojima je bio angažovan
- Antropologija u islamu (Institut za kratkoročne kurseve i specijalistička istraživanja al-Mustafa internacionalnog univerziteta)
- Hristologija u islamskoj gnozi (Institut za kratkoročne kurseve i specijalistička istraživanja al-Mustafa internacionalnog univerziteta)
- Savremeni misaoni tokovi u islamskom svetu (Institut za kratkoročne kurseve i specijalistička istraživanja al-Mustafa internacionalnog univerziteta)
- Savremeni misaoni tokovi muslimana na Balkanu (Visoki institut islamske teozofije u Komu)
- Arapska sintaksa (diplomske studije na al-Mustafa univerzitetu)
- Istorija islamskog sufizma/misticizma (diplomske studije na al-Mustafa univerzitetu)
- Islamska doktrinarna gnoza (diplomske studije na al-Mustafa univerzitetu)
- Islamska filozofija (diplomske studije na al-Mustafa univerzitetu)
- Orijentalistička istraživanja o Kur’anu (postdiplomske studije na Univerzitetu egzegeze i kur’anskih nauka u Komu)
- Muslimanski reformisti i rekonstrukcija religijskog mišljenja (doktorske studije na Univerzitetu za studije o religijama u Komu)
Mentorstvo
Kao mentor vodio je sledeće pisane radove:
a) Diplomski radovi:
- B. Hašemi, Principi islamske umetnosti, Fakultet Ma’sumije u Komu
- S. L. H. Musavi, Osvrt na istoriju gnoze i misticizma u Kašmiru, Fakultet imam Homeini u Komu
- M. Živan, Anri Korben, markantni orijentalista i poznavalac islama, Fakultet imam Homeini u Komu
b) Magistarski radovi:
- T. Bahrami, Analiza Mejbodijeve metode kur’anske egzegeze u Kašfol-asraru, Univerzitet egzegeze i kur’anskih nauka u Komu
- Z. Zakerinija, Sistem nauke i odgoja u Kur’anu s osvrtom na al-Mizan, Univerzitet egzegeze i kur’anskih nauka u Komu
- N. Abtahi, Komparativna analiza egzegeze al-Mizan i al-Manar o metafizičkim realnostima, Univerzitet egzegeze i kur’anskih nauka u Komu
- B. Esfandijar, Kritika empirističkog istoricizma u orijentalističkom razumevanju Kur’ana, Univerzitet egzegeze i kur’anskih nauka u Komu
Članstvo u komisijama
Bio je član komisija za odbranu sledećih magistarskih teza:
- N. Gallab, Učenja i mišljenja francuskih orijentalista na polju kur’anskih studija s osvrtom na R. Blašera i Ž. Berka, Fakultet usul-i din u Komu
- T. Jazdanmadad, Budućnost sveta sa stanovišta Kur’ana i savremenih zapadnih mislilaca, Univerzitet egzegeze i kur’anskih nauka u Komu
- H. Pasang, Prevod i kritika članka iz Enciklopedije Kur’ana (Lajden) o životopisu božjeg Poslanika, Univerzitet egzegeze i kur’anskih nauka u Komu
- H. Nušabadi, Prevod i kritika članka iz Enciklopedije Kur’ana (Lajden) o akademskim istraživanjima o Kur’anu posle doba prosvetiteljstva, Univerzitet egzegeze i kur’anskih nauka u Komu
Učešće na simpozijumima i seminarima
- Simpozijum o produkciji religijske nauke (Univerzitet u Sabzevaru, Iran, 2006)
- Istraživački festival Šejh Tusi (Fakultet Imam Homeini, Kom, 2005)
- Simpozijum o religijskoj i sekularnoj nauci (Univerzitet u Hamedanu, Iran, 2006)
- Principi islamskog ekumenizma (Organizacija za islamsku kulturu provincije Golestan, Iran, 2006)
- Jedinstvo ši’ita i sunita (Organizacija za islamsku kulturu provincije Kermanšah, Iran, 2008)
- Seminar o savremenoj političkoj orijentaciji muslimana Balkana prema zapadu i istoku (Naučni institut Andišesazane nur, Tehran, Iran, 2007)
- Seminar o odnosima savremenog Irana i muslimana na Balkanu (Naučni institut Ministarstva kulture, Tehran, Iran, 2007)
- Skup o inicijacijskoj ljubavi u persijskoj književnosti (Dom kulture, Prijepolje, 2007)
- Skup o savremenom muslimanskom mišljenju (Dom kulture, Prijepolje, 2007)
- Skup o gnozi Ibn Arabija (Centar lepih umetnosti Gvarnerijus, Beograd, 2007)
- Skup o međureligijskom dijalogu sa stanovišta islamske teozofije (Muzej u Prijepolju, 2001)
- Skup o Platonu i duhovnosti (Centar lepih umetnosti Gvarnerijus, Beograd, 2009)
- Skup o islamu i pravoslavlju u savremenoj Srbiji (Centar lepih umetnosti Gvarnerijus, Beograd, 2009)
- Skup o duhovnosti u persijskoj književnosti (Gradska biblioteka, Aranđelovac, 2009)
- Osmi i deseti naučni skup Muzeja u Prijepolju (2009. i 2011)
- Regionalni simpozijum o društvenom mišljenju i sociologiji na savremenom Bliskom istoku (Društvo sociologa Irana, Tehran, 2011)
- Konferencija „Religija i ekonomija. Regionalni razvoj i religijski turizam“ (Hrišćanski kulturni centar, Beograd, 2011)
- Nacionalna konferencija o naučnoj školi Imama Sadika (Univerzitet Imam Sadik, Tehran, 2010)
- Prva međunarodna konferencija o islamskom buđenju (Tehran, 2011)
- Simpozijum „Kulturni pogledi Imama Huseina i savremeni svet“ (Univerzitet u Čenaranu, Iran, 2011)
- Međunarodna konferencija „Mladi i islamsko buđenje“ (Tehran, 30. i 31.01.2012) (Bio je član predsedavajućeg veća konferencije i održao govor na generalnoj skupštini.)
- Stručni okrugli sto „Religija-sekularizam-laicizam“ (Fondacija Konrad Adenauer i Hrišćanski kulturni centar, Beograd, 10.03.2012)
- Tribina „Islamska i evropska misaonost“, Biblioteka Milutin Bojić, Beograd, 22.03.2012.
- Okrugli sto „Religija i filozofija“, Biblioteka Milutin Bojić, Beograd, 19.04.2012.
- Konferencija „Verska prava i slobode u Evropi“ (Fondacija Konrad Adenauer i Hrišćanski kulturni centar, Beograd, 26.04.2012)
- Diskusiona sekcija „Islamska duhovnost u Iranu“, Centar za religijske nauke „Kom“, Društvo srpsko-iranskog prijateljstva, Kulturni centar Irana, Beograd, 05.06.2012.
- Diskusiona tribina „Osnovne karakteristike iranske civilizacije“, Centar za religijske nauke „Kom“ i Centar za kulturu Valjevo, Valjevo, 19.07.2012.
A nema uspeha sem od Boga.